lunes, 9 de julio de 2007

O que canta, seu mal espanta. I

Normalmente, todos tendemos a asociar o jazz cos nomes dos grandes instrumentistas que ao longo do último século foron marcando a pauta da evolución de este estilo e, por extensión, de toda a música pop(ular). Sen embargo, esta é unha idea bastante equivocada, xa que a presencia do aspecto vocal na música afroamericana foi un elemento decisivo dende as súas orixes: os cantos espirituais dos escravos negros chegados a América, que como ben podedes imaxinar, non tiñan fácil acceso a instrumentos musicais máis aló da súa capacidade de artesanía. Neste caso é moi facil decidir se foi antes o ovo ou a galiña. Dende o gran Louis Armstrong (primeiro artista pop no sentido que hoxe lle damos ao termo) ata Bobby McFerrin, pasando por nomes tan importantes coma Ella Fritzgerald, Billie Holliday, Frank Sinatra ou Nat "King" Cole. Este pretende ser un humilde resumo da historia do jazz desde a perspectiva -nunca mellor dito- do "boca a boca".
Louis Armstrong, alias Satchmo, é, sen dúbida, a primeira grande figura do canto de jazz, ata o punto de que se lle atribúe a invención do canto scat (cantar improvisando sílabas sen sentido) e a súa carreira foi tan dilatada que aínda no ano 1964, conseguiría desbancar aos Beatles do número un das listas de vendas coa gravación do que sería o seu maior éxito, "Hello Dolly".



A outra figura decisiva do canto jazzístico da primeira época é a inigualable Ella Fitzgerald, habitual colaboradora de Armstrong e referencia indiscutible para todas as vocalistas de jazz ata os nosos días, tanto pola irresistible calor que emana da súa voz como por un fraseo completamente evolucionado e que levou a improvisación vocal ata uns límites de elegancia todavía non superados. Aquí vola deixo cunha versión da que para min é unha das mellores cancións escritas nunca. A ver quen a recoñece. Unha pista: existe unha versión en español para unha película do mesmo nome.



Billie Holiday, chamada realmente Eleanora Fagan Gough, é outra das cantantes que máis contribuiu ao lanzamento do jazz como o grande xénero musical do século XX e como a gran aportación norteamericana á cultura universal. Deuse a coñecer da man do mítico productor John Hammond, quen conseguiu que puidera realizar varias gravacións con Benny Goodman, virtuoso do clarinete e músico revelación do momento. Sen embargo, o principal acompañante que tivo ao longo da súa carreira foi o seu marido e tamén importantísimo músico de jazz Lester Young. Esta é unha gravación en directo cunha das orquestras máis importantes da época, a do pianista Count Basie.



Sara Vaughan cerra a triloxía das grandes divas do jazz dos anos dourados. Criada musicalmente en Harlem (anque era orixinaria de New Jersey, coma Jay e Bob "El Silencioso") participou de maneira decisiva na renovación que a nova xeración de músicos neoiorquinos estaba levando a cabo, era o bebop abanderado por Charlie "Bird" Parker e Dizzy Gillespie. Deixovos coa súa estupenda versión do tema central do clásico "The Wizard of Oz", a fermosa "Somewhere over de rainbow".



Nat "King" Cole pasou a súa infancia en Chicago nos anos 20, cando esta era a principal capital do jazz. O seu pai era predicador da Igrexa Baptista e a súa nai era a encargada de tocar o órgano. Foi a única profesora de piano que tivo na vida. Influenciado pola tradición do gospel e das correntes jazzísticas que triunfaban entón na cidade, non tardou en acadar certa fama a nivel local, onde o rebautizaron co apodo de "King" co que pasaría á historia, máis sería a raíz do seu traslado a Los Angeles cando daría o definitivo salto á fama, chegando a actuar como pianista acompañante con artistas da talla de Lionel Hampton. Foi o primeiro afroamericano en ter o seu propio programa de radio e foi un importante activista a favor dos dereitos civiles da poboación de cor, convertindose nun icono á altura do mesmo Martin Luther King. Esto é "Sweet Lorraine", doce Lorena.



Bing Crosby foi un dos primeiros artistas multimedia. Entre 1934 e 1954 tivo un case imbatible éxito de vendas cos seus discos, grandes ratings en tódalas emisoras de radio e películas mundialmente vistas. Adoita ser considerado como un dos actores musicais máis populares da historia e é a voz máis gravada electrónicamente de tódolos tempos. Ademáis foi a principal influencia da seguinte xeración de cantantes de jazz masculinos, que inclúe, entre outros, a "desconocidos" como Frank Sinatra, Dean Martin ou Perry Como. Se alguén ten dúbidas sobre a actualidade de este artista, que lle bote un vistazo ao seguinte vídeo. Creo que en canto coñezades ao seu compañeiro cambiaredes de opinión.

miércoles, 4 de julio de 2007

"No nos creemos nada".

Aquí estamos de volta tras case un mes de intensa actividade académica.
Varias cousas pasaron en estes días que tería estado ben lembrar: foi o Día Internacional de Música, a SGAE perdeu un xuízo contra un hosteleiro de Castilla-La Mancha porque toda a súa música é de discográficas inglesas independentes... e Maná tocou no Monte de Gozo. Pois foi precisamente esto último o que me convenceu de cal debía ser o seguinte post.
Despois de ter que aturar o bombardeo publicitario e de ver a toda a élite intelectual
de Trashumancia cara a bendita montaña, despois de chegar a rozar a diabetes co empalagoso azúcar que os adorna en cada instante (voz e letras), todavía quedaba o peor, escoitar: "O batería é moi bó, en directo flipas".
Ante esta situación o meu espiritu pedagóxico e misioneiro rebelouse e decidín que hai que "pechar os ollos e abrir as orellas". Con todos vós Dave Weckl.







Sin comentarios. Podedes atopar mais información pinchando aquí ou entrando en www.daveweckl.com.

martes, 12 de junio de 2007

Tormentas tropicais.

Cando á big band de Dizzy Gillespie se incorpora o percusionista cubano Chano Pozo, créase a primeira gran orquesta que compón, interpreta e grava jazz latino.



A partir de aquí, o desenrolo de este estilo levariao a traspasar o concepto da mera fusión para converterse nun xénero de propio dereito dentro do inabarcable abanico da música popular. O encontro entre a música do continente americano e a das súas illas veciñas (Cuba, Xamaica, Santo Domingo e, en menor medida, Haití) foi producto da experimentación de algúns como o antes mencionado Gillespie ou o propio Herbie Hancock, que encontraron o nexo de unión no concepto "afro" común aos dous estilos, o continental e o isleño, descendentes ao fin e ao cabo dun pasado común que tiña a súa referencia, na música tribal africana que levaron con eles os millons de escravos que chegaron ao Norte de America durante séculos.
O documental de Fernado Trueba "Calle 54", que revisionei non fai moito tempo, supón unha mágnifica oportunidade para achegarnos ata este xénero desde unha perspectiva realmente amena e bastante interesante. O filme é, básicamente, unha colección de actuacións en directo a cargo dos máis representativos artistas do "latin jazz", recollidas polo obxectivo do director en forma de elegantes videoclips introducidos por unha pequena presentación da personaxe en cuestión e unha breve entrevista.
O nivel de TODAS as actuacións é espectacular, así que os que non a virades, xa sabedes. Para que vexades o que vos perdedes aí vos vai o vídeoclip do trío de Michel Camilo con Horacio "El Negro" Hernández e Anthony Jackson. O dito: espectacular.

miércoles, 6 de junio de 2007

Algún dato interesante...


Supoño que despois de ver a este monstro en acción moitos de vós quereredes saber algo máis e o certo é que este home é todo un personaxe. Americano nacido en 1964 nada menos que o 11 de setembro é o máis novo de cinco irmáns, todos músicos. Sempre me imaxinei que os días de Acción de Gracias na casa Wooten teñen que ser espectaculares. Comenzou a tocar o baixo con cinco anos e a banda que formaron os cinco, Wooten Brothers, tivo un relativo éxito nos 70 cunha línea moi próxima ao funky da época. Como curiosidade, o video titulado Guitar Battle esta gravado por tres dos irmáns, que todavía hoxe se xuntan para levar a cabo algún proxecto. O baterista de ese vídeo, Roy Wooten, de nome artístico Future Man, tamén é compañeiro de Victor na celebérrima banda que acompaña a Bêla Fleck, "The Flecktones", coa que creo que nin eles mesmos levan conta dos Grammys.
Ademáis o mestre Wooten é un tipo do máis curioso filosóficamente falando, unha especie de Jedi musical. Todo o merchandishing da súa marca ten como logotipo o símbolo do Yin - Yan, e asimesmo é autor dunha boa serie de reflexións sobre a importancia da relaxación na súa espectacular técnica e tamén da relativa importancia que ten a tecnoloxía no feito musical, que según él é puramente humano. Reflexión bastante curiosa vindo de alguén que sampleou os balbuceos da súa filla recén nacida para crear ambientes nun dos seus discos en solitario.
Para os que queirades saber algo máis sobre este guru do baixo electrico, tedes á vosa disposición unha entrevista en español. En breve tentarei colgar algúns enlaces para baixar os seus discos.

Aquí estou... para o que non faga falla

Como dixo alguén: "Atendendo a unha enchenta de peticións" (de Fiz), aquí van os meus primeiros pasos no mundoblog. O título non deixa lugar a dúbidas, así que con ánimo de ser minoritario decidín crear este espazo para esas músicas que escoitamos cando encendemos a tele no verán de madrugada, ou cando comemos ao mediodía nesa gran compaña que é RNE-R3. Para empezar nada mellor que unha pequena selección de vídeos do gran baixista Victor Wooten. Seguramente Riki o definiría como o Maradona das catro cordas ou algo así. Donas e cabaleiros, he´s only Victor Wooten.
Atentos ao primeiro vídeo. Comenza tocando co baixo o Preludio dunha Partita de Bach composta PARA VIOLÍN!!! E logo enlaza cunha versión incrible de Amazing Grace que deixa tonto a calquera. Todavía non sei como se pode chegar a eso.